ابن عبد الملك زيّات نامش محمد بن عبد الملك بن ابان ( زيات ) ، و ابان از مردم دهكده دسكره « 1 » در جبّل « 2 » بود كه در آنجا روغن جمع كرده و ببغداد مىآورد . و محمد از شاعران بليغى است كه در زمان سه خليفه ، معتصم ، واثق ، و متوكل مقام وزارت را پيدا كرد ، و متوكل پس از چهل روز از خلافتش او را دستگير و بقتل رسانيد ، و ما بشرح حال او در جاى ديگر خواهيم پرداخت . وفاتش در سال دويست و سى و سه ؛ و از كتابهاى اوست : كتاب رسائل . قاسم بن يوسف برادر احمد بن يوسف ، شاعر ، و مترسل ، و داراى كتاب رسائل است . عمرو بن مسعده بن سعيد « 3 » ( بن . . . ) از وزراء مأمون ، و مرد بليغ و شاعر و مترسلى بود . و كتاب رسائل بزرگى دارد . سعيد بن وهب كاتب اين شخص از خاندان وهب بن سعيد نيست و از نژاد ايرانيان است . و اين كتابها از اوست : كتاب رسائل . كتاب ديوان شعره . حرانى ابو الطيب عبد الرحيم بن احمد حرانى ، از شاعران و مترسلان بليغ ، و كتاب رسائل و كتاب فى البلاغة از اوست . ابو على بصير شاعر و بليغ و مترسل بود ، و در ميان او و ابو العيناء مهاجات و مكاتبات نيكوئى مبادله شده و در اين‌باره اشعارى نيز دارد . و كتاب رسائل . كتاب ديوان شعره از اوست .

--> ( 1 ) دسكره نام چند محل است و در اينجا مراد دهكده‌ايست كه در مقابل جبل است ( معجم البلدان ) . ( 2 ) جبل بفتح جيم و تشديد باء و ضم ل دهكده بزرگى است ميان نعمانيه و واسط كه سابقا شهرى بوده و قاضى آن ضرب المثل شده است ( ر . ك . معجم البلدان ) . ( 3 ) ف ( عمرو بن سعيد بن مسعده ) .